Uśmiechnięta Polska w nauce. Niemieccy nominaci w polskim think-tanku

Decyzja o powołaniu Michała Baranowskiego i dr Agnieszki Łady-Konefał do Rady Instytutu Zachodniego może budzić do najmniej duże wątpliwości i ogromne zastrzeżenia. Krytycy twierdzą, że obsadzanie kluczowych stanowisk przez osoby związane z niemieckimi organizacjami podważa niezależność jedynego polskiego rządowego think-tanku badającego relacje z Niemcami. Czy pod rządami koalicji 13 grudnia Polska nadal potrafi skutecznie bronić swoich interesów w obliczu rosnących wpływów zza Odry.

Michał Baranowski, związany z German Marshall Fund, i Agnieszka Łada-Konefał, wicedyrektor Niemieckiego Instytutu Spraw Polskich, zostali nominowani przez Premiera do Rady Instytutu Zachodniego. Obie organizacje, z którymi są związani, mają powiązania z niemieckimi instytucjami politycznymi i finansowymi. German Marshall Fund był już krytykowany za działania podważające obecność Polski w NATO, co zbiegało się w czasie z rosyjskimi żądaniami ograniczenia sojuszu do granic sprzed 1997 roku.

Czy więc osoby reprezentujące instytucje realizujące niemieckie interesy mogą skutecznie dbać o polski punkt widzenia? To pytanie szczególnie istotne w kontekście roli Rady, która – choć formalnie doradcza – może wpływać na kluczowe decyzje Instytutu Zachodniego.

Instytut Zachodni od lat jest uznawany za strategiczną placówkę analityczną, której niektóre raporty pozostają poufne i trafiają wyłącznie do administracji państwowej. Włączenie do Rady osób związanych z niemieckimi organizacjami wywołuje obawy o możliwość wycieku poufnych analiz.

Prof. Stanisław Żerko, pracownik Instytutu, zwraca uwagę, że taka sytuacja byłaby nie do pomyślenia w innych europejskich krajach. „Rządowy think-tank powinien być niezależny od obcych wpływów, zwłaszcza gdy dotyczą one kraju, który nie rozliczył się z przeszłością wobec Polski” – podkreśla.

Instytut Zachodni został założony w 1944 roku przez polskich patriotów, którzy chcieli badać niemieckie zagrożenie. Dziś relacje między Polską a Niemcami są znacznie lepsze, ale czy oznacza to, że możemy pozwolić na asymetrię wpływów? Niemieckie think-tanki nie otwierają swoich struktur dla Polaków pracujących w interesie naszego kraju. Dlaczego więc Polska ma czynić wyjątek?

Decyzja o nominacjach budzi w oczywisty sposób pytania o przyszłość Instytutu Zachodniego jako niezależnego organu badawczego. Czy wynika więc z tego, Polska, której obecnie premieruje Donald Tusk, jest gotowa na to, by kontrolę nad strategicznymi analizami oddać w ręce osób związanych z naszym zachodnim sąsiadem, aby oceniali sami siebie i wydawali osądy we własnych sprawach?

Działasz w tandemie z Putinem na rzecz wywalenia Polski z NATO i wycofania z niej wojsk sojuszniczych? Super! Rzeczpospolita ma dla Ciebie nagrodę...

Michał Baranowski z German Marshall Fund - organizacji lobbystycznej ufundowanej potężnym grantem rządu 🇩🇪 Republiki Federalnej… https://t.co/IewCRsOLm5 pic.twitter.com/lzRtf75jRU

— 1 Star (@PawelSokala) November 26, 2024

Rząd Tuska do Rady @IZPoznan skierował m. in. 1) dyrektora zarządzającego German Marshall Fund East (zarazem regionalnego dyrektora na Polskę) oraz 2) panią wicedyrektor Niemieckiego Instytutu ds. Polskich. Dyrektorzy tych niemieckich ośrodków będą mieli dostęp do wszystkich… https://t.co/btd1ZZkaJF

— S. Żerko. (@StZerko) November 25, 2024