NIK wystawia rządowi laurkę za realizację budżetu

1. Rzadko się zdarza, żeby Najwyższa Izba Kontroli (NIK) wystawiała laurkę rządowi za realizację budżetu, tym razem w wystąpieniu pokontrolnym dotyczącym roku 2017, tak właśnie się stało.

Izba podkreśla doskonałą realizację dochodów budżetowych i podkreśla, że prognoza dochodów podatkowych była oparta na rzetelnej analizie danych o wykonaniu dochodów za rok 2016 oraz spójnych założeniach oddziaływania na wielkość wpływów, zarówno sytuacji gospodarczej jak i zmian systemowych.

Na szczególne podkreślenie zasługuje fakt, że w okresie styczeń – grudzień 2017 roku odnotowano wzrost dochodów we wszystkich rodzajach podatków w stosunku do analogicznego okresu roku ubiegłego, przy czym na szczególną uwagę zasługuje wzrost dochodów z VAT-u.

2. W roku 2017 zrealizowano 350,5 mld zł dochodów tj. 107,7% planu w tym zakresie, 375,9 mld zł tj. 97,7 % planowanych wydatków, co oznacza deficyt budżetowy w wysokości 25,4 mld zł tj. 42,7% wartości planowanej w ustawie budżetowej.

W całym 2017 roku dochody budżetu państwa były wyższe aż o 25,1 mld zł niż prognozowano w ustawie budżetowej, przy czym były one wyższe o 11,4% w stosunku do roku 2016.

Dochody podatkowe w roku 2017 wyniosły 315,3 mld zł i były wyższe o 14,2 mld zł (4,7%) w stosunku do kwoty zapisanej w budżecie na 2017 rok, przy czym głównym powodem wyższego wykonania dochodów były wyższe wpływy z podatku VAT.

3. Dochody z podatku VAT zostały oszacowane na 156,8 mld zł, to oznacza, że były one wyższe od wpływów z tego podatku w roku 2016 aż o 30,2 mld zł 23,9%, a w stosunku do planu z ustawy budżetowej o 13,3 mld zł, czyli o 9,3%.

Z kolei dochody z podatku CIT wyniosły 29,7 mld zł i były wyższe od tych z 2016 toku aż o 12,8% i jak podkreśla NIK jedna część tego wzrostu wynika z wprowadzonej do polskiego prawa podatkowego klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania, druga z wyższego poziomu wzrostu PKB niż przyjęto w założeniach budżetowych (wzrost PKB był wyższy o 1 punkt procentowy).

Dochody z podatku akcyzowego wyniosły 68,3 mld zł, przy czym dochody z podatku akcyzowego od paliw wyniosły 31,5 mld zł i były wyższe o blisko 7% niż te z roku 2016, NIK podkreśla, że głównym powodem było wprowadzenie przez rząd tzw. pakietu paliwowego i transportowego, co zapewniło pełną kontrolę wwożonych do Polski paliw.

Z kolei dochody z podatku PIT wyniosły 59,7 mld zł i były wyższe niż te z 2016 roku o 9,6% i jak podkreśla NIK było to wynikiem wyraźnego (blisko 7%) wzrostu płac w gospodarce i znacznej poprawy sytuacji na rynku pracy (najniższy od wielu lat poziom bezrobocia).

4. Jak pisze NIK w roku 2017 zrealizowano aż 350,5 mld zł dochodów tj. 107,7% planu w tym zakresie, 375,9 mld zł tj. 97,7 % planowanych wydatków, co oznacza deficyt budżetowy w wysokości 25,4 mld zł tj. a więc tylko 42,7% wartości planowanej w ustawie budżetowej.

I ten znacznie niższy niż planowano deficyt zrealizowano mimo ogromnych dodatkowych wydatków budżetowych związanych z realizacją programu Rodzina 500 plus (blisko 23 mld zł wydatków) i obniżeniem wieku emerytalnego (3 mld zł dodatkowych wydatków w związku z tym, że ustawa obniżająca wiek emerytalny zaczęła obowiązywać od 1 października 2017 roku).

Zbigniew Kuźmiuk