Nowelizacja budżetu. Kuźmiuk: To sytuacja bez precedensu! Wydatki większe, deficyt niższy

1. W poprzednim tygodniu Sejm przegłosował bez specjalnego rozgłosu nowelizację budżetu, a to wydarzenie bez precedensu w ostatnich latach, żeby w ostatnim kwartale na skutek wzrostu dochodów budżetowych w stosunku do tych prognozowanych, jednocześnie wyraźnie zwiększać wydatki budżetowe i zmniejszać deficyt budżetowy.

Minister finansów potwierdził, że spodziewa się na koniec roku wyższych niż przewidywano w budżecie dochodów budżetowych na kwotę 78,5 mld zł, w związku z tym chce zwiększyć wydatki budżetowe o blisko 37 mld zł i jednocześnie zmniejszyć deficyt budżetowy o blisko 42 mld zł.

2. Dodatkowe środki w kwocie 1 mld zł przeznaczono na ochronę zdrowia w tym 0,8 mld zł dodatkowych środków otrzymał NFZ, środkami w kwocie 0,2 mld zł zwiększono także subwencje dla uczelni medycznych.

Podobną kwotą blisko 1 mld zł wsparto Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w tym 0,8 mld zł na zadania mające poprawić jakoś życia osób niepełnosprawnych, dodatkowe 0,2 mld zł skierowano da Agencji Rezerw Strategicznych ale z przeznaczeniem na wsparcie osób niepełnosprawnych.

Największa kwota z tych dodatkowych wydatków zostanie przekazana samorządom, JST otrzymają aż 12 mld zł w tym 8 mld zł na realizację zadań własnych, a 4 mld zł na wsparcie inwestycji głównie w zakresie zaopatrzenia mieszkańców w wodę oraz budowę kanalizacji.

Dodatkowe 10,1 mld zł skierowano na transport przy czym 3,6 mld zł na wsparcie inwestycji drogowych w tym tych realizowanych przez samorządy i aż 6,4 mld zł na inwestycje kolejowe.

Duże dodatkowe środki skierowano na obronę narodową wydatki na ten cel wzrosną aż o 6,3 mld zł do kwoty 58,1 mld zł, przy czym środki te zostaną skierowane na kontynuację modernizacji i zwiększenia zdolności operacyjnych wojska.

Dodatkowe środki w wysokości 1 mld zł otrzymają na inwestycje uczelnie wyższe, środki w wysokości 2,7 mld zł na wydatki bieżące i inwestycje Straż Graniczna, Policja i Państwowa Straż Pożarna, o 0,65 mld zł zwiększone zostaną środki na pomoc finansową dla rolników w związku z ASF i 0,67 mld zł wydatki na kulturę i ochronę dziedzictwa kulturowego.

Duże dodatkowe środki w wysokości 2,7 mld zł skierowano na fundusz motywacyjny dla pracowników państwowej sfery budżetowej, będą one wykorzystywane zarówno w 2021 jak i w 2022 roku.

3. Na dodatkowe dochody w tak wielkiej kwocie wg ministerstwa finansów złożą się przede wszystkim dochody z podatku VAT, które będą aż o 30 mld zł wyższe niż planowano (planowano 181 mld zł, wykonanie sięgnie 211 mld zł), dochody z PIT wyższe przynajmniej o 2 mld zł (panowano 69,3 wykonanie sięgnie 71,8 mld zł), dochody z CIT wyższe aż o ponad 10,9 mld zł (planowano 37,1 mld zł , wykonanie sięgnie 48 mld zł), dochody z akcyzy wyższe o ponad 3 mld zł (planowano 71 mld zł, wykonanie sięgnie 74,7 mld zł), a dochody niepodatkowe wyższe aż o 20 mld zł (planowano 32,7 mld zł, wykonanie sięgnie 52,7 mld zł).

Sumarycznie więc jak już wspomniałem wykonanie dochodów będzie o ok 78,5 mld zł wyższe niż planowano na jesieni poprzedniego roku, wtedy kiedy przygotowywano ostateczną wersję budżetu na 2021 rok.

4. Rzeczywiście latem 2020 roku gdy prognozowano wskaźniki makroekonomiczne na podstawie których były planowane dochody i wydatki budżetowe na 2021 rok, mieliśmy do czynienia z pandemią Covid19 i przewidywaniami, że czeka nas zarówno ciężka jesień 2020 roku jak i równie ciężka wiosna 2021, bo dopiero wtedy rozpoczynały się szczepienia.

Prognozowano więc ostrożnie wzrost PKB, w 2021 przyjęty w budżecie to 4%, podczas gdy teraz przewiduje się, że wyniesie on 4,9%, a niektóre banki i instytucje międzynarodowe przewidują, że wyniesie on aż 5,2%.

Średni wskaźnik inflacji przyjęty do budżetu to 1,8%, podczas gdy jak przewiduje teraz NBP, średnia wielkość tego wskaźnika osiągnie w tym roku 4,3%, średnia płaca w gospodarce miała wynieść 5,2 tys zł, teraz już wiadomo że sięgnie 5,5 tys zł.

Wreszcie stopa bezrobocia na koniec roku miała wynieść 7,5%, podczas gdy wg. obecnych prognoz wyniesie ona tylko 6%.

A poprawa wszystkich tych wskaźników pozytywnie wpływa na podatkowe dochody budżetowe głównie z podatków VAT, PIT i CIT, z tych dwóch ostatnich podatków, także na podatkowe dochody samorządów.

Do wzrostu dochodów budżetowych przyczyniła się także wpłata z zysku Narodowego Banku Polskiego (NBP), minister finansów przyjął, że będzie ona na minimalnym poziomie wynoszącym1,3 mld zł, zysk NBP za 2020 rok był znacznie wyższy i wpłacił on w czerwcu do budżetu 8,8 mld zł.

A więc sytuacja bez precedensu, żeby w ostatnim kwartale dzięki bardzo dobrej sytuacji budżetu, powiększać znacząco wydatki budżetowe przede wszystkim z przeznaczeniem na inwestycje ale także dodatkowe duże wsparcie dla samorządów, a także redukować deficyt budżetowy o ponad 50%.

Zbigniew Kuźmiuk